Vì sao nhà phố Đà Nẵng thấm sớm hơn nơi khác
Đà Nẵng không chỉ mưa nhiều, mà mưa tập trung. Một trận mưa lớn kèm gió mạnh đẩy nước theo phương ngang vào những mối nối vốn chỉ được thiết kế để chịu nước rơi thẳng. Cộng thêm biên độ nhiệt ngày đêm khiến bê tông và vữa co giãn liên tục, các vết nứt siêu nhỏ mở ra rồi khép lại hàng nghìn lần mỗi năm. Nước tìm đúng những chỗ đó.
Kết quả là thấm ở nhà phố Đà Nẵng gần như luôn xuất hiện ở năm vị trí, theo đúng thứ tự dưới đây. Biết trước năm vị trí này giúp chủ nhà kiểm tra đúng chỗ trong quá trình thi công, thay vì phát hiện sau mùa mưa đầu tiên khi tường đã hoen ố.
Vị trí 1 — Mái bằng
Mái bê tông cốt thép là nơi nước đứng lâu nhất. Hỏng thường bắt đầu ở ba chỗ: cổ ống thoát sàn, chân tường thu hồi quanh mép mái, và các vết nứt chân chim do co ngót bê tông. Xử lý đúng là tạo độ dốc tối thiểu về phễu thu, bo góc chân tường bằng vữa trước khi quét chống thấm, và quét màng gốc xi măng polymer hai lớp vuông góc nhau, mỗi lớp cách nhau đủ thời gian khô.
Sai lầm phổ biến nhất là quét chống thấm lên bề mặt chưa được vệ sinh và chưa bão hòa nước. Lớp màng khi đó bám vào bụi chứ không bám vào bê tông, và bong ra trong vòng một đến hai mùa mưa.
Vị trí 2 — Sàn vệ sinh
Sàn vệ sinh thấm không làm hỏng phòng vệ sinh; nó làm hỏng trần của phòng bên dưới. Điểm yếu nằm ở cổ ống xuyên sàn và ở mạch nối giữa sàn và chân tường. Cách xử lý là hạ cốt sàn vệ sinh, chèn cổ ống bằng vữa không co ngót, bo góc chân tường, rồi chống thấm cao lên tường tối thiểu 30cm — cao hơn nữa ở vị trí vòi sen.
Vị trí 3 — Ban công
Ban công thấm vì hai lý do gần như luôn đi cùng nhau: độ dốc hướng vào trong nhà thay vì hướng ra, và mặt sàn ban công cao bằng hoặc cao hơn mặt sàn trong nhà. Khi mưa tạt, nước không có đường nào khác ngoài đường vào phòng. Chuẩn xử lý là hạ mặt ban công thấp hơn sàn trong nhà ít nhất 20mm, tạo dốc ra phía ngoài, và làm rãnh chắn nước ở ngưỡng cửa.
Vị trí 4 — Chân tường giáp nhà bên
Đây là vị trí khó nhất trong nhà phố kiệt, vì hai bức tường của hai chủ nhà đứng sát nhau với khe hở vài centimet không ai với tới được. Nước mưa đọng trong khe, thấm ngang qua tường, và xuất hiện thành mảng ẩm trên tường phòng ngủ tầng hai. Xử lý phải làm ngay lúc xây: chống thấm mặt ngoài tường trước khi tường nhà bên dựng lên, hoặc dùng tường đôi có khe thoát nước nếu khoảng cách cho phép.
Nếu nhà bên đã xây trước, phương án còn lại là chống thấm ngược từ bên trong bằng vữa gốc xi măng thẩm thấu tinh thể. Đây là giải pháp chấp nhận được nhưng luôn kém hơn xử lý từ mặt ngoài, và cần được nói rõ với chủ nhà từ giai đoạn thiết kế chứ không phải khi đã thấm.
Vị trí 5 — Hộp kỹ thuật
Hộp kỹ thuật chạy suốt chiều cao nhà và xuyên qua từng sàn. Mỗi lần xuyên là một lỗ hổng tiềm năng. Nước từ sàn vệ sinh tầng trên chảy vào hộp rồi xuống thẳng tầng dưới, và vì hộp bị bịt kín sau khi hoàn thiện, vết thấm chỉ lộ ra khi trần đã hỏng. Xử lý là chèn kín từng vị trí xuyên sàn bằng vữa không co ngót và chống thấm đáy hộp ở mỗi tầng, coi mỗi tầng là một khoang riêng.
Thử ngâm nước 24 giờ: cách duy nhất biết chắc
Chống thấm là hạng mục duy nhất trong nhà mà chất lượng không thể nhìn thấy sau khi hoàn thiện. Lớp màng nằm dưới lớp cán nền, lớp cán nền nằm dưới gạch. Khi phát hiện sai, chi phí sửa không phải là chi phí quét lại chống thấm mà là chi phí đục gạch, đục nền, làm lại, và lát lại.
Vì vậy AN TRẠCH ngâm nước mái và sàn vệ sinh 24 giờ, có mặt chủ nhà, trước khi cán nền. Bịt phễu thu, cho nước vào đủ chiều cao, vạch phấn đánh dấu mực nước, và kiểm tra trần phía dưới sau một ngày. Nếu mực nước tụt hoặc trần có vết ẩm, lớp chống thấm được làm lại — không cán nền lên trên một hạng mục chưa đạt.
Buổi thử mất một ngày công và một khối nước. Việc đục ra làm lại sau hai mùa mưa mất hàng chục triệu đồng, chưa kể phải dọn nhà ra ngoài trong lúc sửa. Đó là toàn bộ lý lẽ của thủ tục này, và cũng là lý do chống thấm được bảo hành 5 năm trong hợp đồng.
Bài viết do Phòng Kỹ thuật AN TRẠCH biên soạn.